"Bröderna Lejonhjärta" - Astrid Lindgren

Bröderna Lejonhjärta (Bracia Lwie Serce po szwedzku), czyli ponadczasowa opowieść o odwadze, miłości i wolności.

Historia Jonatana i Karola to ponadczasowa i głęboko poruszająca historia miłości między rodzeństwem. Opowieść o walce między złem a dobrem, strachem i odwagą, walce o wolność - i o śmierci.

Historia "Bröderna Lejonhjärta"

Pewnego wczesnego ranka Astrid Lindgren wsiadła do pociągu nad jeziorem Fryken, gdzie szron i różowe światło świtu były tak nadnaturalnie piękne, że Astrid zdała sobie sprawę, że może napisać historię o miejscu, którego nie ma na ziemi. Potem kolejne elementy układanki zaczęły się same układać.

Astrid czerpała inspirację ze spacerów na cmentarzach ze swoją przyjaciółką Elsą Olenius. Na Cmentarzu Północnym w Sztokholmie Astrid zobaczyła kamień wzniesiony po braciach Bernström, którzy zmarli bardzo młodo. Astrid przeczytała na cmentarzu w Vimmerby: „Tutaj spoczywają bracia Fahlén, zmarli w 1860 r.”. „Wtedy wiedziałam, że będzie to bajka o śmierci i dwóch braciach” - powiedziała Astrid.

Obraz miłości rodzeństwa został skonkretyzowany w związku z filmem o Emilu w Lönneberga. Astrid zobaczyła, jak mały Janne Olsson, który grał Emila, zakradł się na kolana swojego starszego brata, który następnie pochylił się do przodu i pocałował go w policzek. - "Wtedy zobaczyłem przede mną braci Lwie Serce."

Odbiór

Kiedy książka została opublikowana jesienią 1973 roku, Astrid Lindgren była jedną z pierwszych autorek książek dla dzieci, która poruszyła w swoim tekście temat śmierci. Została skrytykowana za tak poważną i złożoną tematykę - śmierci i samobójstwa:

“Subiektywnie emocjonalny, często ekstatyczny ton pierwszoosobowej narracji Karola, może sprawić, że dziecko poczuje się nieswojo; śmierć, jako temat przewodni książki i sugestie, jakoby dusza mogła przechodzić w różne miejsca może wprowadzić zamęt; i dodatkowo - chłodna akceptacja samobójstwa - zbyt szokująca.” (Ethel L. Heins i Horn's Book Magazine, Boston, grudzień 1975, s. 594–595.)

Z drugiej strony, czytelnicy zareagowali pozytywnie: „Widać, że dzieci bardzo tęsknią za baśniami i ekscytującymi historiami. Jestem zalewana listami od dzieci z różnych krajów, które pokochały Braci Lwie Serce. Nigdy nie doświadczyłam tak dużej i spontanicznej odpowiedzi na moją książkę”, pisze Lindgren w liście z 1975 roku.

Ilustracje

Kiedy Ilon Wikland zlecono stworzenie ilustracji do Bröderna Lejonhjärtat, książka nie była jeszcze skończona. Ilustratorka tworzyła rysunki po ukończeniu każdego rozdziału. Do wydania szwedzkiego Wikland narysowała okładkę i dołączyła około 30 rysunków. 

Film

Olle Hellbom nakręcił film w 1977 roku na podstawie książki. Państwowa Agencja Filmowa nałożyła limit wiekowy - od 11 roku życia, co wywołało oburzenie twórców i samej Autorki. Dopiero w 1989 roku limit wieku obniżono do 7 lat.

Co było potem?

Wielu czytelników pisało listy do Astrid Lindgren i prosiło ją o napisanie książki o dalszych losach Karola i Jonatana w Nangilimie. W liście otwartym opublikowanym w Expressen w 1974 roku opowiedziała, co było potem: Obaj osiedlili się w Mattisgården w Ęppeldalen razem z Mattiasem. Karol i Jonatan mogli teraz budować chaty, jeździć po lesie i spać przy ognisku. Karl ma własnego psa, Mecke. Zły Tengil i zdrajca Jossi nie wylądowali w Nangilimie, ale w innym kraju zwanym Lokrume (który nawiasem mówiąc jest również nazwą parafii na Gotlandii).

Czy wiesz, że?

Za żelazną kurtyną, w Czechosłowacji, Bröderna Lejonhjärta byli kontrowersyjni z powodów innych niż przedstawienie śmierci. Książka została opublikowana dopiero w 1992 roku, po aksamitnej rewolucji. Ale już w 1981 roku książka została przemycona, przetłumaczona i rozprowadzona w tak zwanym wydaniu samizdatowym. Cienkie, napisane na maszynie arkusze papieru oprawiano ręcznie i rozrzucano jak literaturę podziemną. Taka odręczna kopia jest dostępna w Bibliotece Królewskiej w Sztokholmie.

 Oryginalna wersja językowa

 Poziom B1/B2

Dlaczego warto przeczytać tę książkę po szwedzku? 

 Ponadczasowie historie mają silniejszy przekaz gdy są czytane w języku oryginału.

 Jest to oryginalne wydanie po szwedzku.

 Książka zawiera oryginalne ilustracje.

 Książka jest pięknie wydana, w twardej oprawie z oryginalnymi ilustracjami Ilon Wikland.

 Ta pozycja jest idealna dla początkujących jaki i średniozaawansowanych studentów języka szwedzkiego.

 Idealny pomysł na prezent!

 Świetna lektura dla dzieci, które mówią po szwedzku.

Maire-Ilon Wikland, szwedzka ilustratorka estońskiego pochodzenia, autorka ilustracji do książek Astrid Lindgren.

Gdy ubiegała się o pracę ilustratora w wydawnictwie Rabén & Sjögren, poznała Astrid Lindgren. Autorce spodobał się styl ilustratorki i zapoczątkowały trwającą czterdzieści lat współpracę. 

Stworzyła niezapomniane ilustracje do wielu książek Astrid, takich jak “Mio, min Mio”, “Bröderna Lejonhjärta” czy “Alla vi barn i Bullerbyn”. Jako młoda kobieta Ilon Wikland uciekła z Estonii do Szwecji. Opowiadała: „Przez wiele lat po wojnie miałam koszmary, że cały czas jest wojna i ścigają mnie żołnierze. Bycie tak blisko wojny bardzo mi pomogło w tworzeniu wymownych ilustracji.”

Ilustrowała również książki m.in. Hansa Petersona, baśnie braci Grimm i Hansa Christiana Andersena. W lutym 2001 została odznaczona Orderem Gwiazdy Białej III klasy.

Astrid Anna Emilia Lindgren, ikoniczna szwedzka autorka literatury dziecięcej. 

Wśród jej dorobku literackiego znajduje się ponad 20 powieści i zbiorów opowiadań dla dzieci, a ponadto sztuki teatralne i słuchowiska radiowe. Jej książki przetłumaczono na 72 języki. 

W książkach Astrid Lindgren znajdziemy otwartość, szczerość i szacunek dla dziecka. To nie jest literatura moralizatorska, ale uwzględniająca dziecięcą perspektywę. Autorka opisuje szczęśliwe dzieciństwo: zabawa, swoboda i wolność, a drugiej strony odwołuje się do trudnych tematów śmierci i choroby, czym pokazuje swój niezwykły szacunek i zrozumienie dla młodego czytelnika.